Μαριάννα Βλάχου
A
A
A
 
 
 

Μεσογειακή διατροφή
Κατηγορία: Ειδικά θέματα διατροφής

Τα τελευταία χρόνια πολλές επιστημονικές έρευνες έχουν καταδείξει το ρόλο της διατροφής στην υγεία, ομορφιά κι ευεξία παράλληλα με την πρόληψη ή και αποφυγή πολλών ασθενειών. Πολλά από τα σχετικά επιστημονικά πορίσματα συναντιόνται στον παραδοσιακό τρόπο διατροφής των λαών γύρω από τη Μεσόγειο. Έτσι, τα τελευταία χρόνια έχει καθιερωθεί ο όρος Μεσογειακή διατροφή.

Ορισμός

Χωρίς να υπάρχει ένας αυστηρός ορισμός, με τον συγκεκριμένο όρο εννοούμε τη διατροφή που χαρακτηρίζεται από τη χαμηλή κατανάλωση λιπαρών και ιδίως κορεσμένων, από υψηλή κατανάλωση υδατανθράκων, που βρίσκονται κυρίως στα σιτηρά και τα προϊόντα τους (δημητριακά, ζυμαρικά, μακαρόνια, ψωμί, ρύζι), στα φρούτα, στα λαχανικά, στα όσπρια, στο γάλα και τα γαλακτοκομικά. Η βασική πηγή λιπαρών είναι το ευεργετικό ελαιόλαδο.

Τι μας προσφέρει

Φρούτα, λαχανικά, όσπρια, φυσικοί ξηροί καρποί, αγνά γαλακτοκομικά και γάλα κυρίως από κατσίκες, λίγα κορεσμένα λιπαρά οξέα, ψάρια, μέλι και ελαιόλαδο: όσα χρειαζόμαστε για μια διατροφή πλούσια σε βιταμίνες, φυτικές ίνες, αντιοξειδωτικά και πολύτιμα ιχνοστοιχεία.

Πολλές έρευνες έχουν αποδείξει ότι η Μεσογειακή διατροφή μας προφυλάσσει από καρδιαγγειακά νοσήματα, υπέρταση, υψηλή χοληστερίνη, καρκίνο του παχέως εντέρου, παχυσαρκία. Τα πολλά αντιοξειδωτικά στοιχεία που περιλαμβάνει μας προσφέρουν μακροζωία και καλή υγεία. Σε αντιδιαστολή με την υπερκατανάλωση τροφίμων πλούσιων σε κορεσμένα και τρανς λιπαρά, πρόχειρου και κακής ποιότητας φαγητού, βιομηχανικών κι επεξεργασμένων σνακς κι αρτοπαρασκευασμάτων, χαρακτηριστικά του σύγχρονου τρόπου ζωής, η μεσογειακή διατροφή αποδεικνύεται ότι χαρίζει μακροζωία και ποιότητα ζωής.

Η περίπτωση της Κρήτης

Στην Κρήτη έχουμε το χαρακτηριστικότερο παράδειγμα μεσογειακής διατροφής. Οι Κρητικοί παρουσίαζαν μέχρι πρόσφατα το χαμηλότερο ποσοστό θνησιμότητας από καρδιολογικά προβλήματα παγκοσμίως κι αυτό οφειλόταν στη διατροφή τους. Αυτό ξεκινά από πολύ παλιά, ακόμη και πριν από την νεολιθική εποχή. Από τα ευρήματα των αρχαιολογικών ανασκαφών φαίνεται πως οι αρχαίοι Κρήτες, οι Μινωίτες, κατανάλωναν τα ίδια σχεδόν προϊόντα που καταναλώνει και ο σημερινός Κρητικός. Στα ανάκτορα της μινωικής εποχής βρέθηκαν μεγάλα πιθάρια για το λάδι της ελιάς, τους δημητριακούς καρπούς, τα όσπρια και το μέλι. Και στις διάφορες εικονογραφημένες μαρτυρίες βλέπουμε τον απίθανο κόσμο των κρητικών φυτών και βοτάνων. Καθώς περνούσαν οι αιώνες, η κρητική κουζίνα συγκέντρωνε τη γνώση και την εμπειρία που μεταδιδόταν από γενιά σε γενιά. Στα βυζαντινά χρόνια οι Κρητικοί διατηρούν τις συνήθειές τους και μέσα στους αιώνες φτάνουμε στο σήμερα. Δυστυχώς φαίνεται ότι τα τελευταία χρόνια αυτή η παράδοση αιώνων εγκαταλείπεται και έτσι νοσήματα που προλαμβάνονται μέσω της Μεσογειακής διατροφής κάνουν απειλητικά την εμφάνισή τους στη νήσο.

Απλοί κανόνες

Σε εβδομαδιαία βάση σαν κύριο γεύμα τρώτε :

  • κόκκινο κρέας (μοσχάρι, αρνί, κατσίκι, χοιρινό) μία φορά
  • λευκό κρέας (κοτόπουλο, γαλοπούλα) μία φορά
  • ψάρι μια φορά
  • όσπρια μια φορά
  • λαδερά μια φορά
  • αμυλώδη (ζυμαρικά, ρύζι, πατάτες, μακαρόνια) μια φορά

Λείπει μια μέρα : επιλέξτε κυκλικά ανάμεσα σε όσπρια ή ψάρι. Σπανιότερα λευκό κρέας.

Τρώτε πάντα σαλάτα με λαχανικά, κυρίως ωμά. Σε κάθε γεύμα.

Τρώτε φρούτα στη δουλειά και το απόγευμα.

Τρώτε 2-3 φορές την εβδομάδα στο δεκατιανό ή το απογευματινό σας μη επεξεργασμένους ξηρούς καρπούς (καρύδια, αμύγδαλα).

Βάλτε μέλι στο πρωινό σας.

Αποφύγετε τα αλλαντικά, τα παχιά τυριά, τα βιομηχανικά σνακ, τα λιπαρά.

Χρησιμοποιείτε μόνο ή κυρίως ελαιόλαδο. Το ελαιόλαδο, σε αντίθεση με τα σπορέλαια, είναι πλούσιο σε μονοακόρεστα λιπαρά οξέα που είναι ανθεκτικά στην οξείδωση και ελαττώνουν την LDL χοληστερόλη χωρίς να επηρεάζουν την HDL χοληστερόλη η οποία προστατεύει από την αθηρoσκλήρωση. Παράλληλα, περιέχει μεγάλη ποσότητα αντιοξειδωτικών ουσιών, όπως τοκοφερόλες και υδροξυφαινόλες που προφυλάσσουν τόσο από την αθηροσκλήρωση όσο και από τις διάφορες μορφές καρκίνου.